Cách Xử Lý Khi Hệ Thống Chống Sét Bị Sét Đánh Trúng : Kiểm Tra & Khắc Phục An Toàn

Hệ thống chống sét vừa bị sét đánh? Khi hệ thống chống sét bị sét đánh trúng, nhiều người lo lắng không biết hệ thống còn an toàn hay không, có cần thay thiết bị hay kiểm tra gì thêm. Trên thực tế, chống sét được thiết kế để “hy sinh” khi làm nhiệm vụ, vì vậy việc xử lý sau khi bị sét đánh là bước bắt buộc để đảm bảo an toàn cho công trình và thiết bị điện

Cách Xử Lý Khi Hệ Thống Chống Sét Bị Sét Đánh Trúng: Quy trình xử lý an toàn

Khi sét đánh trúng hệ thống chống sét, thiết bị đã hoàn thành nhiệm vụ bảo vệ công trình của bạn. Tuy nhiên, luồng điện cực mạnh có thể gây ra những hư hại thầm lặng. Việc kiểm tra ngay lập tức là cách duy nhất để đảm bảo hệ thống vẫn sẵn sàng cho những cơn dông tiếp theo.

Phải làm gì ngay sau khi hệ thống chống sét bị sét đánh trúng?

Ngay sau khi sét đánh, ưu tiên hàng đầu là quan sát bằng mắt thường và đảm bảo an toàn điện.

• Kiểm tra mùi khét hoặc khói: Kiểm tra các tủ điện, thiết bị điện tử trong nhà xem có dấu hiệu cháy nổ do xung sét lan truyền hay không.
• Quan sát kim thu sét: Xem kim có bị biến dạng, nóng chảy hoặc bị lệch khỏi vị trí ban đầu không.
• Cách ly tạm thời (nếu cần): Nếu thấy thiết bị Chống sét lan truyền (SPD) bị cháy, hãy ngắt nguồn điện liên quan để tránh chập cháy cục bộ

Có cần kiểm tra lại hệ thống chống sét sau khi bị đánh trúng không?

Có. Hệ thống chống sét cần được kiểm tra toàn diện: kim thu sét, dây dẫn xuống đất, điện trở nối đất. Nếu phát hiện hư hỏng, phải thay thế hoặc sửa chữa ngay.

Cần kiểm tra những bộ phận nào sau khi hệ thống chống sét bị sét đánh?

👉 Ưu tiên kiểm tra 4 vị trí sau:

• Kim thu sét và cột thu lôi
• Dây thoát sét (có bị nóng chảy, gãy, lỏng không)
• Hệ thống tiếp địa (đo lại điện trở)
• Thiết bị chống sét lan truyền (SPD)

Hệ thống chống sét có bị hỏng hoàn toàn sau cú sét không?

Không hẳn. Hệ thống tốt thường chịu được nhiều cú sét, nhưng có thể gặp:

• Kim thu sét bị mòn đầu hoặc biến dạng.
• Mối nối dây bị nóng chảy, lỏng lẻo (đây là điểm yếu phổ biến).
• Điện trở tiếp địa tăng do đất bị nứt hoặc cọc tiếp địa bị ăn mòn.

Dấu hiệu nào cho thấy hệ thống chống sét đã bị hỏng?

Một hệ thống “đã hoạt động” thường để lại các dấu hiệu sau:

• Kim thu sét: Đầu kim bị mòn hoặc nóng chảy do nhiệt lượng cực lớn.
• Thiết bị cắt lọc sét (SPD): Các cửa sổ chỉ thị màu trên thiết bị chuyển từ Xanh sang Đỏ. Đây là dấu hiệu cho thấy thiết bị đã “hy sinh” để bảo vệ mạng điện.
• Dây dẫn sét: Bị bung kẹp, có vết sém hoặc vỏ cách điện bị biến dạng.

Làm sao biết thiết bị chống sét lan truyền (SPD) còn hoạt động?

👉 Quan sát cửa sổ trạng thái trên  chống sét lan truyền SPD.

• Cờ xanh: còn hoạt động
• Cờ đỏ : Chống sét lan truyền đã hỏng → phải thay ngay
  SPD có thể bị “hy sinh thầm lặng” sau một lần sét lớn.

Quy trình kiểm tra kỹ thuật chuyên sâu (Sau khi sét đánh)

Để đảm bảo hệ thống vẫn đạt chuẩn, bạn cần thực hiện các bước kỹ thuật sau:

• Đo điện trở tiếp địa: Đây là bước quan trọng nhất. Sử dụng máy đo chuyên dụng để kiểm tra giá trị điện trở. Thông thường, giá trị này phải đạt < 10Ω. Nếu giá trị tăng cao, có thể các cọc tiếp địa hoặc mối nối dưới lòng đất đã bị phá hủy.
• Kiểm tra độ thông mạch: Đo kiểm từ kim thu sét xuống tận hệ thống tiếp địa để đảm bảo dòng điện không bị gián đoạn ở bất kỳ mắt xích nào.
• Kiểm tra các mối nối: Siết chặt lại các kẹp nối, mối hàn hóa nhiệt. Sức ép từ từ trường của dòng sét có thể làm lỏng các kết nối cơ khí.

Các Hạng mục cần kiểm tra và thay thế sau khi bị sét đánh trúng?

Hạng mục kiểm tra	Trạng thái bình thường	Trạng thái cần thay thế/sửa chữa
Kim thu sét	Nguyên vẹn, không biến dạng	Bị nóng chảy, gãy hoặc lệch trục
Thiết bị chống sét lan truyền SPD	Chỉ thị màu Xanh	Chỉ thị màu Đỏ
Điện trở đất	R < 10Ω	R > 10Ω
Dây dẫn	Chắc chắn, không vết cháy	Bị đứt, vỏ bọc bị nóng chảy

Khi nào cần gọi đơn vị bảo trì chuyên nghiệp?

• Hệ thống điện trong nhà bị chập chờn sau khi sét đánh.
• Thiết bị chống sét lan truyền (SPD) đã nhảy màu đỏ.
• Cần đo đạc lại thông số điện trở bằng máy chuyên dụng để cấp chứng nhận an toàn hàng năm.
• Liên hệ ngay chúng tôi. Cty DMP sẽ tư vấn hỗ trợ online các bước cần làm tránh gây hậu qua nghiêm trọng hơn.

Nếu hệ thống chống sét bị sét đánh mà thiết bị điện vẫn hỏng thì do đâu?

👉 Thường do một trong các nguyên nhân:

• Thiếu chống sét lan truyền nhiều cấp
• Tiếp địa không đạt chuẩn
• Chọn sai chống sét lan truyền (dòng xả thấp hoặc gắn sai vị trí Type1, Type2, Type3)

Điện trở tiếp địa tăng sau sét đánh là do đâu?

👉 Thường do:

• Đất bị khô hoặc nứt sau nhiệt sét
• Oxi hóa mối nối
• Cọc tiếp địa bị suy giảm tiếp xúc
  Đây là lý do đo lại điện trở tiếp địa sau sét đánh là bước bắt buộc.

Có cần thay toàn bộ hệ thống chống sét sau khi bị sét đánh không?

👉 Không cần thay toàn bộ, chỉ thay:

• Chống sét lan truyền SPD đã suy giảm
• Dây dẫn bị hư hỏng
• Các mối nối tiếp địa không còn đảm bảo
  Kim thu sét và cọc tiếp địa vẫn dùng được nếu đạt kiểm tra kỹ thuật.

Làm thế nào để phòng ngừa sự cố sau này?

• Bảo trì định kỳ hệ thống chống sét 12 tháng/ lần
• Đo điện trở nối đất thường xuyên.
• Lắp đặt thiết bị bảo vệ chống xung điện lan truyền (SPD) cho hệ thống điện.

Làm gì để hệ thống chống sét bền hơn, ít hỏng khi bị sét đánh?

 Chọn vật liệu chất lượng cao (đồng nguyên chất, kim thu sét chủ động inox 316). Mối nối phải hàn hóa nhiệt chứ không chỉ kẹp thông thường. Thi công đúng tiêu chuẩn TCVN và kiểm định định kỳ. Kết hợp chống sét chủ động + chống sét lan truyền cho nhà có nhiều thiết bị điện tử đắt tiền.

🔚 Việc hệ thống chống sét bị sét đánh trúng không phải là sự cố, mà là dấu hiệu cho thấy hệ thống đang làm đúng nhiệm vụ. Điều quan trọng nằm ở cách xử lý sau khi sét đánh: kiểm tra, đo đạc và thay thế kịp thời các thiết bị đã suy giảm. Một hệ thống chống sét chỉ thực sự an toàn khi được bảo trì đúng cách và kiểm tra định kỳ, đặc biệt trước và trong mùa mưa bão.